BAWANG TEKÉN KESUNA
Kacarita wéntén kaluarga madan
Pan Asih Lan Mén Asih. Kaluarga puniki meduwé pondok ditengah tegalan. Meraab
baan somi tur matémbok baan bedég, kaluarga puniki stata rukun. Mén Asih ngelah
panak dadua madan I Bawang lan I Kesuna. Kacarita jani pianakné suba madan
kelih sawatara maumur molas tiban. Ditu lantas pianakné suba cager magarapan,
nulungin Mén Asih minakadi, ngalih yéh, mangin kucit, kéto masih nebuk padi. Sakéwala
I Kesuna nu jemetan megai tekén I Bawang. Kéto masih I Kesuna tusing demen
mamauk tur tusing loba. Yén I Bawang mebalik. Ia liu akalné, tur rengka. Sedek
dina anu, méméné bakal kapeken, mabalanja sahananing ané anggon ngerahinin
purnama buin puan. Sakondén mejalan ia ngelunin pianak né.
“Luh Bawang...Luh Kesuna, mai
malu paekin mémé.” Jani mémé bakal kapeken. Ingetan mangin ngamah kucité, tur
tebuk padiné ané tuunan tekén i bapa uli jineng busan.” Buka dadua pianakné
maanggukan.
Kacarita jani I Bawang ajak I Kasina,
mapaitungan ngedum gaé. Kéné abetné I Bawang.
“Kasuna, mo jani bangin malu
kucité ngamah. Icang je milpilan padi bakal tebuk.” Ditu lantas I Kasuna, nyemak
amahan céléng abane katebo. Demen pesan ia nepukin kucité suba gedé tur mokoh.
Pasti kayang galungané bakal mael payu. Ada anggon meli baju baru. Kéto idepné
I Kasuna. Kacarita I Bawang ngelén ulat. Saling ke nebuk padi, padiné nu
mabrarakan di natahé. Bes sayang tekén nyamané, I Kesuna lantas nebuk padiné
diketungan. I Bawang cara nak ngemilunin, sakéwale ulungan lesungé kapah sajan.
Suba telah ben nebuk padiné, apang bersih baasé, pasti perlu tapinin. Ditu
lantas I Bawang Buin Ngaé Daya.
“Bawang, jadi tapinin baasé
ento. Icang kal kayeh malu. Genit pesan awaké. Binjep icang je nugtugan tur
mempen dipuluné.” Tan pesangkan I Bawang malaib kayeh kapancorané. Telah kone
bayuné I Bawang nyemak gaé. Asan nyemang yéh ecangkir ia tuara maan. Yén I
Bawang, makelo pesan manjus di beji. Ia suba nebak suud kayeh pasti méméné
bakal teko.
Kacerita, I Kesuna suba suud magaé.
Ia lantas maorahan tekén I Bawang bakal manjus. Disubané I Kesuna joh mejalan,
sagét méméné neked jumah. Ditu lantas I Bawang ngaé akal. Kulitne ane nu belus
buin jemakange yeh apang cara anake mapelu. Memene terus metakon.
“ Bawang, cening ajak pedidi
busan nyemak gaéné. Kéto ngenah mapeluh tur lemet.”
“Nggih mémé. I Kesuna nak ya
dayo. Tiang kalahina manjus uling tuni pesan. Disubané maan pasadu kéto, méméné
branti tekén I Kasuna. Kondén maan I Kasuna mamunyi, méméné suba nigtig tur
nundung I Kasuna magedi uli jumah.
Gelisan satua, I Kasuna
murang-murang lampah. Kacarita ia suba neked ditengah alasé. Ditu lantas ia
mapangenan tekén awak. Ngujang jelék pesan nasib tiang. Monto baan megaé, i mémé
las ngusir tiang. Bes kekenyel nyeriep
iya I Bawang. Sagét ia ningeh munyin cerucuk di duur kayuné. Ia angob tekén warnan
kedis crukcuk kuning gading, tur munyiné luung pesan. Lantas I Kasuna mamunyi.
“Ih cai cerucuk, tulungin jep
gelah. Sebet pesan hatin gelah. Tusing buin ngelah rerama. Yén cai olas, patuk
jep duur tiangé, kéto masih penyingakan tiangé. Apang sepalanan lantas tiang
mati ditengah alasé.” Kéto I Kasuna ngorahin Crukcuk Kuning.
Tan pesangkan I Crukcuk Kuning makeber
ngepekin I Kesuna. Ditu lantas ia metinggah di duur I Kasuna. I Kasuna suba las
carya. Jani suba tiang bakal mati. Lantas ia ngidem. I Crukcuk Kuning lantas
matol duur I Kasuna. Terus masih kupingné, baongné, limané. I Kasuna tusing
ngarasayang sakit. Sagét mara kedat. Di duur suba ada bunga emas. Di baongné
misi kalung gedé pesan. Dilimané kalilit gelang emas. Kéto masih dikuping lan
dijeriji misi sumpel emas lan bungkung emas. Suba suud keto I Cerucuk Kuning
makeber tur hilang.
Kacarita jani I Kasuna mulih
kaumahné. Ia inget tekén mémé bapané muah I Bawang. Neked jumah, I Bawang angob
tekén I Kesuna ané liu nganggo emas-emasan. Ditu lantas méméné tundéne ngerayu,
apang nawang dija I Kasuna maan. I Kasuna nak polos lantas ngorahin, emas ento
ke baang olih Cerucuk kuning di tengah alasé. Ditu lantas ia ngajak ke alas.
Disubané ditengah alas, ia ngeluhin I Cerucuk Kuning. Lantas I Bawang nunden
nyotot awakné. I Bawang lantas ngidem. Makejang awakné I Bawang kacotot. Ditu
lantas ada kalung marupa lelipi. Jeriji misi celedu. Di kupingné misi lelipan.
Mara ngedat I Bawang takejut. Ia jerit-jerit ngidih tulung. Mesaur I Cerucuk
Kuning.
“Ih nyai Bawang, né suba solah
nyainé ané dueg ngaé daya. Tusing satia
kén munyi. Tusing pesan bisa ningehan munyin rerama. Tur tusing sayang tekén tugelan.”
“Kapok...kapok tiang jero. Kelésin
baburoné ené. Tiang bakal suud medaya kakéto.” Kéto munyiné I Bawang sambil
ngejer.
“Nah, yén suba saja keto waké
bakal nelahin baburoné ento. Sakéwala apang saja nyen suud.”
Akesabyan baburon ané pagelayut
di awak I Bawang suba hilang. Lantas ia ngidih pelih tekén I Kesuna, kéto masih
ajak méméné. Nah cerik-cerik ajak makejang, sing dadi ngaé daya, tusing satia kén
munyi, tusing bisa ningehan munyin rerama, tur tusing sayang tekén tugelan.
No comments:
Post a Comment